How We Learn

Điều quan trọng nhất về giáo dục – Einstein, Lý Lan (lược dịch)

Albert Einstein là một khoa học gia và triết gia của thế kỷ 20. Trong thế kỷ đó tên ông đồng nghĩa với thiên tài. Sinh thời ông cũng từng là giáo sư đại học, thể hiện mối quan tâm đến việc giáo dục thế hệ trẻ qua nhiều bài viết và diễn văn. Trong quyển Ideas and Opinions, Ý tưởng và Quan điểm, tập hợp những suy nghĩ của Albert Einstein về nhiều khía cạnh cuộc sống từ khoa học, xã hội, chính trị đến văn học, nghệ thuật, có một phần về giáo dục. Đương nhiên thế giới chúng ta đang sống đã chuyển sang thế kỷ 21 với vô vàn thay đổi nhanh chóng trong mọi mặt đời sống xã hội, mà nói đến giáo dục là nói đến tương lai tính bằng thập kỷ – mười mấy hai ba bốn chục năm nữa. Có thể có người coi quan điểm giáo dục cách nay sáu bảy chục năm đã lỗi thời. Nhưng vì tôi đồng quan điểm với Einstein nên tôi xin trích dẫn ý kiến của ông.

Động cơ quan trọng nhất đối với lao động trong nhà trường và trong cuộc đời là niềm vui trong công việc, niềm vui trong kết quả của lao động đó, và hiểu biết về giá trị của kết quả đó đối với cộng đồng. Tôi nhận ra nhiệm vụ quan trọng nhất được nhà trường giao phó khi đánh thức và củng cố sức mạnh tâm lý của một chàng trai trẻ. Chỉ riêng một nền tảng tâm lý như thế đủ dẫn tới niềm khao khát hân hoan đối với của cải cao quí nhất của con người, là tri thức và kỹ năng bậc nghệ sĩ”.

Einstein đã phát biểu như trên nhân lễ kỷ niệm 300 năm giáo dục đại học tổ chức ở Albany, New York, ngày 15 tháng 10, 1936, trong một bài diễn văn có tiêu đề “On Education”, bàn về giáo dục. Trong phần mở đầu, rồi lập lại ở phần kết, ông khiêm tốn coi mình là người không hẳn có chuyên môn về sư phạm, mà chỉ có kinh nghiệm riêng và niềm tin cá nhân, với tư cách một người học và một người dạy. Ông nói nếu là vấn đề khoa học thì người không chuyên môn và thiếu căn cứ chỉ nên im lặng. “Tuy nhiên, với những việc liên quan đến con người thiết thực thì khác. Ở đây hiểu biết về chân lý mà thôi thì không đủ; ngược lại hiểu biết này phải được liên tục làm mới lại bằng sự cố gắng không ngừng, nếu không kiến thức sẽ mất đi. Giống như một bức tượng cẩm thạch đứng trong sa mạc và luôn bị nguy cơ vùi lấp trong gió cát. Những bàn tay chăm chút phải luôn hoạt động để giữ cho bức tượng tiếp tục tồn tại trong ánh thái dương. Tôi xin góp tay vào công việc đó”.

Khi mời Einstein phát biểu người ta không đặt cho ông vấn đề đại học nên chú trọng ngành tài chính ngân hàng hay khoa học kỹ thuật, nhưng hẳn là người ta trông mong ông có ý kiến về việc đào tạo thế hệ tương lai cái gì và như thế nào. Sau khi dành 5/6 trang nói về ý nghĩa và tinh thần của một nền giáo dục có giá trị, Einstein nói: “Tôi đã nói đầy đủ về việc thanh niên nên, theo quan điểm của tôi, được giáo dục trong tinh thần như thế nào. Nhưng tôi chưa nói gì về việc lựa chọn ngành học, hay phương pháp dạy học. Nên chú trọng ngôn ngữ hay giáo dục kỹ thuật trong khoa học?

Câu trả lời của tôi là: Tất cả những điều đó đều có tầm quan trọng bậc hai. Nếu một thanh niên rèn luyện cơ bắp và thể lực dẻo dai bằng thể dục và đi bộ, thì sau này anh ta thích hợp với mọi lao động chân tay. Điều này cũng tương tự như rèn luyện trí tuệ và thể dục tinh thần và thủ thuật. Cho nên định nghĩa của bậc thông thái về giáo dục không sai: “Giáo dục là cái còn lại, nếu người ta lỡ quên hết mọi thứ đã học ở trường.” Vì lý do này tôi không hào hứng đứng hẳn về một phe nào trong cuộc tranh chấp giữa những người chủ trương một nền giáo dục lịch sử triết học cổ điển hay một nền giáo dục trọng tâm là khoa học tự nhiên.

Mặt khác, tôi muốn phản đối ý kiến cho rằng trường học cần dạy trực tiếp kiến thức chuyên môn và những thành tựu mà người ta có thể sử dụng trực tiếp trong đời sống. Nhu cầu cuộc sống nhiêu khê đến nỗi sự huấn luyện chuyên môn trong nhà trường không có vẻ khả thi. Ngoài ra, hơn thế, tôi thấy rất khó chịu khi đối xử với một cá nhân như một công cụ vô hồn. Nhà trường nên luôn đặt mục tiêu là thanh niên tốt nghiệp với một nhân cách hài hòa, chứ không chỉ là một chuyên gia. Quan điểm này của tôi cũng áp dụng cho cả những trường kỹ thuật, nơi sinh viên chuyên chú theo đuổi một nghề chuyên môn nhất định.

Điều quan trọng bậc nhất là phát triển khả năng tư duy và phán đoán độc lập, chứ không phải có được kiến thức chuyên môn. Nếu một người am hiểu tường tận nền tảng môn học của mình và học được cách suy nghĩ và làm việc độc lập, anh ta chắc chắn tìm ra con đường cho mình, và hơn nữa sẽ có thể điều chỉnh bản thân mình cho thích nghi với sự tiến bộ và những thay đổi, tốt hơn hẳn so với những người được đào tạo chuyên môn với kiến thức cụ thể chi tiết”.

Mười sáu năm sau, trong bài Nền giáo dục cho tư duy độc lập đăng trên New York Times số 5 tháng 10, 1952, Einstein lại viết:

“Đào tạo một người một ngành chuyên môn thì không đủ. Được đào tạo như vậy người đó có thể trở thành một cái máy hữu dụng chứ không phải một nhân cách phát triển hài hòa. Điều thiết yếu là sinh viên đạt được hiểu biết và cảm nhận sinh động các giá trị. Anh ta phải có một nhận thức sâu sắc về những điều đẹp và tử tế. Nếu không, anh ta – với kiến thức chuyên môn – sẽ gần giống với một con chó được huấn luyện giỏi hơn là một con người phát triển hài hòa. Sinh viên phải học để hiểu những động lực sống của nhân loại, những ảo tưởng và những khổ đau của họ để có được mối quan hệ đúng với từng cá thể đồng loại và với cộng đồng nhân loại.

Những điều cao quí này được truyền giao cho thế hệ trẻ thông qua tiếp xúc trực tiếp với người dạy – hoặc chí ít cũng là chủ yếu – chứ không phải thông qua sách vỡ. Chính điều này tạo lập và bảo tồn văn hóa một cách căn cơ. Tôi nghĩ đến điều này khi khuyến cáo “nhân văn” là ngành học quan trọng, chứ không phải kiến thức chuyên môn khô khan trong các môn sử và triết.

Quá nhấn mạnh vào hệ thống cạnh tranh và chuyên môn hóa chưa thuần thục ở mức độ hữu dụng tức thì, bao gồm cả kiến thức chuyên môn hóa, giết chết tâm hồn mà toàn bộ đời sống văn hóa phụ thuộc vào.

Một điều cũng rất quan trọng đối với một nền giáo dục có giá trị đó là phát triển tư duy phê phán độc lập ở những người trẻ, một sự phát triển bị tác hại lớn do chồng chất lên sinh viên quá nhiều kiến thức và môn học quá khác biệt (hệ thống điểm). Quá tải tất yếu dẫn tới nông cạn. Dạy học nên là một hoạt động mà điều được truyền giao được tiếp nhận như món quà quí giá chứ không phải như một bổn phận nhọc nhằn”.

Đó là bài viết cuối cùng của Einstein đề cập đến giáo dục. Ông mất 3 năm sau đó. Có thể coi đây là di ngôn giáo dục của ông.

Lý Lan trích dịch từ quyển Ideas and Opinions, NXB The Modern Library, New York, 1994.

Nguồn: https://danluan.org/tin-tuc/20131226/ly-lan-dieu-quan-trong-nhat-ve-giao-duc

Advertisements

Tagged as: ,

37 phản hồi »

  1. Cám ơn GS Albert Einstein, Nhà bác học vĩ đại nhất của nhân loại trong TK 20, và dịch giả Lý Lan! Một nhà Vật lý, một nhà khoa học vĩ đại nhưng luôn nhấn mạnh tính nhân văn, hài hòa của giáo dục hơn tính kỹ thuật và kiến thức. Ông đã nhắc lại một định nghĩa về giáo dục của các bậc thông thái gần giống như định nghĩa về văn hóa. Như vậy Ông đề cao khía cạnh văn hóa của giáo dục. Chúng tôi mong muốn được đọc thêm trên Học Thế Nào những bài hay, sâu sắc, nền tảng và triết lý về giáo dục như bài này.

    Số lượt thích

  2. Nhân tiện chúng tôi xin trích dẫn thêm những câu nói nổi tiếng về giáo dục của Albert Einstein:

    – “Trí tưởng tượng quan trọng hơn cả kiến thức”, (“Imagination is more important than knowledge”).

    – “Nghệ thuật tối thượng của người thầy là đánh thức niềm vui trong sự diễn đạt và tri thức sáng tạo”, (“It is the supreme art of the teacher to awaken joy in creative expression and knowledge”).

    – “Nhà trường phải luôn luôn tạo cho học trò một cá tính cân đối chứ không nên biến chúng thành một nhà chuyên môn”.

    Số lượt thích

    • Một bài luận – bình giảng câu nói của Einstein, “Tưởng tượng quan trọng hơn kiến thức.”

      Einstein là nhà vật lý danh tiếng vào thế kỷ 20. Ông còn là người vận động cho hòa bình, chống lại vũ khí nguyên tử và đẩy mạnh giáo dục. Một trong những câu nói để đời của ông là “Tưởng tượng quan trọng hơn kiến thức.” Ta sẽ từ từ mổ xẻ câu nói này, để xem đâu là quan trọng hay không quan trọng, và hy vọng đưa ra một bài học thiết thực cho các bạn học sinh thời nay.

      Tưởng là liên tưởng, tượng là hình tượng, tưởng tượng là liên tưởng đến hình ảnh nào đó làm ta vui thích hoặc dẫn đến hành động tốt. Quan trọng có nghĩa là nặng ký, là cần thiết cho đời sống, không có thì chưa đủ. Còn kiến thức là những điều học hỏi được, trên ghế nhà trường hay ngoài trường đời. Như vậy, tưởng tượng là đi ra, là phong phú; kiến thức là thu vào, là giới hạn. Chính Einstein đã nói, tưởng tượng quan trọng hơn kiến thức, vì nhờ tưởng tượng mà ta có thể bay bổng lên trời (without limit).

      Rất nhiều người đồng ý với câu nói này của Einstein. Chúng ta có thể thiếu học, thất học, nhưng chúng ta không thể sống mà không có tưởng tượng. Khi xa nhà, thường thường người ta liên tưởng đến cha mẹ, vợ chồng, con cái. Nhờ đó, họ có đủ nghị lực để sống còn. Tưởng tượng cho ta hy vọng là thế. Tôn giáo cũng cho người ta hy vọng, dựa theo những điều có thể tưởng tượng được. Không ai biết được đời sau thế nào, nhưng hy vọng làm cho họ sống tốt hơn và phục vụ đắc lực hơn. Tưởng tượng là nhìn thấy trước. Vì thế, tưởng tượng cho ta niềm tin, tin vào sức mạnh của bàn tay, tin vào năng lực của ý chí. Niềm tin cho ta sự kiên trì để tiến đến thành công, to believe is to achieve. Tưởng tượng quan trọng vì đã để lại biết bao những tác phẩm văn chương quý giá, cũng như biết bao những khám phá khoa học lớn lao. Không chừng, nhờ tưởng tượng mà Einstein đã tìm ra được thuyết Tương đối chăng?

      Tuy câu nói của Einstein là vậy, nhưng tưởng tượng cũng có phần tiêu cực của nó. Thí dụ, ta nghĩ là cuộc tranh chấp không thể nào hòa giải, hay một tội nhân không thể nào được cải hóa, hay cái tôi phải được ưu đãi hơn mọi người. Ta gọi đó là những ảo tưởng. Một tưởng tượng tiêu cực khác là bệnh không tưởng. Có nghĩa là, cứ tưởng tượng mà không bao giờ đưa đến hành động. Muốn yêu mà không bao giờ tỏ lộ, không bao giờ đối xử tốt với người yêu. Muốn trở thành nhà thơ, họa sĩ, mà không bao giờ bắt đầu. Rồi có một thứ tưởng tượng khác, có thể gọi là ác tưởng. Tức là, nghĩ ra những cách để chiếm đoạt, đầu độc, hoặc làm hại người khác.

      Tóm lại, tưởng tượng là tốt đẹp, là quan trọng hơn kiến thức, nếu, hoặc khi tưởng tượng đó là một đức tính, một sự tích cực, nhưng nếu tưởng tượng là một tật xấu, một mưu đồ, thì sự tưởng tượng đó thật đáng kinh tởm.

      Như vậy, các bạn học sinh, các bạn cần có tưởng tượng, nhưng phải tưởng tượng thế nào? Thưa, phải tưởng tượng tích cực và hướng thiện. Hãy tự hỏi, tưởng tượng này có làm bạn vui thích và người khác vui thích không? Tưởng tượng này có đưa bạn đến hành động tốt đẹp và cụ thể không? Nếu có, thì bạn nên ấp ủ điều bạn đang tưởng tượng, hãy tiếp tục mơ mộng đi, vì đó chính là đôi cánh đưa bạn vào một chân trời mới lạ hay một cảnh giới vô biên.

      Số lượt thích

      • Đọc bài của bác PNH càng thấy câu “Vấn đề nào cũng có hai mặt” luôn luôn đúng. Trí tưởng tượng của người ta thật phong phú (càng thông minh càng tưởng tượng nhiều) và trong đó có cả tốt và…xấu.
        Ai có tuổi thơ được tiếp xúc với người tốt, dám chia sẻ những suy nghĩ (tất nhiên trong đó có cả trí tưởng tượng) với người tin đáng tin thì đó thật là may mắn và hạnh phúc cho họ. Theo trí nhớ trong sách tập đọc lớp1 có bài tập đọc “Chú bé đuốc sống”. Có em tưởng tượng, học tập gương đó sẽ thành anh hùng. Lại có em hình dung (tưởng tượng) lửa nóng như thế gắng chạy được mấy bước. Tất cả chỉ là tưởng tượng trong nhưng cái đầu trẻ em quá non nớt. Nhưng giờ đây không cần tưởng tượng cũng thấy rằng, người ta thường làm một việc gì đó cho người trả lương. Thầy giáo dạy lớp một ngày xưa cũng vậy.
        Người ta có thể làm mọi điều khi người ta tưởng rằng, làm như vậy sẽ…có lợi cho mình.

        Số lượt thích

      • Cái bài của bác không được hay.
        tưởng tượng là liên tưởng đến hình ảnh nào đó làm ta vui thích hoặc dẫn đến hành động tốt.
        Câu này sai vì người ta có thể tưởng tượng điều xấu. Chẳng hạn tôi tưởng tượng nếu nhịn đói một năm ắt là bác Huyện sẽ …
        Cái ảo tưởng bác nói cũng không đúng lắm. Ảo tưởng là tưởng tượng đúng không quy luật, bất kể tốt xấu.
        Ví như tôi hay ăn trộm, tôi tưởng tượng rằng chỉ cần nhớ xưng tội là vẫn được lên thiên đàng, ấy là tưởng tượng quá đẹp nhưng vẫn là ảo tưởng.
        Tóm lại:
        – Tưởng tượng là một hành động trí óc không có tốt hay xấu. Tốt xấu là sự đánh giá mang tính xã hội.
        – Ảo tưởng là tưởng tượng không đúng quy luật, cũng không gắn gì với tốt xấu.
        Bác đã ghép 2 nội dung không liên quan gì vào với nhau rồi.

        Số lượt thích

      • Cám ơn hai bạn, namviet và pham thang. Tôi viết theo ý nghĩ của mình thôi. Không chỉnh lắm! Về hình thức thì theo cái format – Công Phản Hòa. Về nội dung thì quanh cái đề tài “tưởng tượng” (đúng là bị ảnh hưởng bởi cái “động lực hướng thượng hướng thiện” của Gs NBC). Tưởng tượng có thể đưa tới hành động, để mình có thể làm cái gì đó cho quê hương mình hay cho người thân của mình.

        Tốt hay xấu là do người ta đánh giá. Nếu sống ở xã hội Tây phương, ta sẽ thấy hầu như tất cả đang chìm đắm trong cái văn hóa Kitô giáo. (Hỏi TH xem có đúng không?). Ở VN thì hơi hơi. Cái văn hóa này, thời thế kỷ thứ 16, nó rất mạnh và nó khống chế dân chúng. Luther đứng lên, vạch ra những bất cập và thái quá. Luther tốt hay xấu, đúng hay sai? Ít ra, ngày nay, người ta dám vạch ra những ung nhọt trong tầng lớp cai trị (giáo sĩ, tổng thống, chính quyền, vv).

        J J Rouseau nói: Con người sinh ra tự do, nhưng lại sống trong xiềng xích. Theo Einstein thì, tưởng tượng cho ta tự do (Ông không nói vậy, nhưng mà cái ý của ông là như vậy).

        Số lượt thích

      • Imagination, từ gốc, mà bác lại chiết tự ra liên tưởng, với hình tượng để có một bài luận, nể bác quá. Dùng chữ Tây chiết tự thành chữ Tầu, e rằng có ngày bác chiết tự Không có gì qusy hơn, thành không có gì và quý hơn!?!

        Số lượt thích

        • Bạn có ý nói nó khác nhau? Đúng! Nhưng, chúng giống nhau nhiều hơn là khác nhau. Khi so sánh, chúng ta thường đưa ra những điều làm ta khác nhau, nhưng hãy thử hãy tìm ra những điều làm ta giống nhau xem: Phật giáo và Thiên chúa giáo giống nhau những điểm nào? Văn hóa Tây phương và Đông phương giống nhau ra sao? Sinh viên Mỹ và sinh viên VN tương đồng ở khía cạnh nào?

          GS NBC vừa đây nói rằng, đất nước ta còn thiếu sót một điều là sự tin tưởng vào nhau (tôi nhớ mang máng như vậy). Tôi xin nói thêm: Chúng ta cần tìm ra quanh ta những điểm giống nhau, để từ đó, chúng ta có thể cộng tác (cooperate, collaborate) với nhau làm cho xã hội này hài hòa và tốt đẹp hơn. Theo tôi, một bài luận văn chưa có phần hòa thì chưa kết thúc. Một cuộc chiến (dù là nội chiến) chưa có hòa ước thì nó vẫn còn âm ỉ, …

          Xin được bắt tay bạn một cái!

          Số lượt thích

  3. Hôm qua, tôi đi dạy thay cho một ông thầy nhạc ở La Quinta High School. Bước vào trường, tôi bắt gặp một tờ quảng cáo của Department of Arts, khuyến dụ rằng: Nghiên cứu cho thấy, học sinh nào học thêm về arts, thì kết quả trung bình về mọi môn học sẽ khá hơn. Sau đó, họ (tôi nghĩ là quý thầy cô ở trường) nói thêm: Arts là gì? Là vẽ, là sơn, 2D, 3D, đắp đồ sứ (ceramics), chụp ảnh, vẽ bằng vi tính, vv. Tự nhiên tôi nghĩ trong đầu: Còn âm nhạc, thơ văn không phải là nghệ thuật à?

    Thế rồi, trong ngày, tôi để ý có các nhóm đánh trống (drum line), nhóm múa cờ (guards, colors), và nhóm saxophones là hay nhất. Nhìn một em thổi kèn, mà để hết cả hồn vào bản nhạc. Tôi thấy cái hình ảnh đó đẹp quá ! Ồ, cả các em chơi xylophone nữa, cầm hai đôi dùi, đánh trên phím, như là múa.

    Tôi muốn kết luận rằng: Mọi môn học đều có thể là arts (toán, sử địa, …), không chỉ có vẽ, sơn mài, hay chụp ảnh. Nói cách khác, ta có thể biến mọi môn học thành nghệ thuật, tức là học chính cái hồn của nó. Và như thế, mọi môn học đều giúp ta phát triển nhân bản, năng khiếu hay kiến thức vậy.

    PS. Trường TH La Quinta là một trường có rất đông học sinh VN ở Hạt Cam.

    Số lượt thích

  4. Tôi xin được Copy bài này. Cảm ơn.

    Số lượt thích

  5. “Nhà trường phải luôn luôn tạo cho học trò một cá tính cân đối chứ không nên biến chúng thành một nhà chuyên môn”.
    Ấy phải hiểu là ngài Anh – xờ – tanh mong thế.
    Chứ nhà trường làm gì là quyền ở họ, nào phải ở ngài Anh – xờ -tanh đâu?
    Xã hội điều chỉnh trở lại nhà trường là trường nào làm những điều tốt, kiểu như ngài Tanh mong muốn, thì tôi học còn không thì tôi không học. Nhưng khốn nỗi không có tự do thì làm gì có điều đó?

    Số lượt thích

    • Cho nên mọi mong muốn đều viển vông khi xã hội không tự do.
      Cho nên điều quan trọng nhất là tự do.
      Tôi phải được tự do học cái tôi thích, không học cái tôi không thích.
      Ơ nhưng họ lại có cái quyền cấp bằng chỉ cho những người theo ý của họ. Mâu thuẫn rồi. Hai bên phải điều chỉnh tí. Tôi phải cố gắng học thêm cái mà họ thích (chưa chắc tôi thích); họ phải cho tôi thêm tí tự do… Các bác còn bàn cãi là vì người dân còn thấy cái tự do được ít quá so với cái mà họ phải theo. sẽ bàn cãi mãi.

      Số lượt thích

  6. Câu : “Trí tưởng tượng quan trọng hơn cả kiến thức”, (“Imagination is more important than knowledge”).
    Tôi không hài lòng khi trích câu này mà không rõ hoàn cảnh.
    Theo tôi tưởng tượng không đúng quy luật sẽ là ảo tưởng. Tưởng tượng chỉ có giá trị khi nó đúng quy luật. Như vậy để tưởng tượng có giá trị , trước hết người tưởng tượng phải có một nhận thức mang tính quy luật, tức là phải có kiến thức. Thế thì kiến thức tạo điều kiện cho tưởng tượng có giá trị làm sao lại không qua trọng bằng tưởng tượng?
    Nên là ” trong chừng mực nào đó, trí tưởng tượng cần thiết hơn kiến thức”.
    Tôi đoán chắc câu nói ấy của cụ XTanh trong một bài viết với một chủ đề hẹp. Trích như thế thì nguy quá! (Anh Nhung Ạ!)

    Số lượt thích

    • Mọi người tham khảo thêm nhé!

      http://quoteinvestigator.com/2013/01/01/einstein-imagination/

      Albert Einstein? Apocryphal?

      Dear Quote Investigator: Many websites credit Albert Einstein with this statement:

      Imagination is more important than knowledge.

      I am skeptical. Are these the words of Einstein?

      Quote Investigator: Yes. This remark was made by Einstein in an interview that was published in “The Saturday Evening Post” in 1929. Here is an excerpt showing the context of his comment. The first paragraph below records Einstein’s words; the next sentence is the interviewer speaking; the final paragraph is Einstein speaking again. Boldface has been added to the following passage and some excerpts further below: 1

      “I believe in intuitions and inspirations. I sometimes feel that I am right. I do not know that I am. When two expeditions of scientists, financed by the Royal Academy, went forth to test my theory of relativity, I was convinced that their conclusions would tally with my hypothesis. I was not surprised when the eclipse of May 29, 1919, confirmed my intuitions. I would have been surprised if I had been wrong.”

      “Then you trust more to your imagination than to your knowledge?”

      “I am enough of the artist to draw freely upon my imagination. Imagination is more important than knowledge. Knowledge is limited. Imagination encircles the world.”

      Here are additional selected citations in chronological order.

      In 1931 the book “Cosmic Religion and Other Opinions and Aphorisms” by Albert Einstein was published. This volume contained the same saying, but the surrounding text was phrased somewhat differently: 2

      At times I feel certain I am right while not knowing the reason. When the eclipse of 1919 confirmed my intuition, I was not in the least surprised. In fact, I would have been astonished had it turned out otherwise. Imagination is more important than knowledge. For knowledge is limited, whereas imagination embraces the entire world, stimulating progress, giving birth to evolution. It is, strictly speaking, a real factor in scientific research.

      The New York Times reviewed “Cosmic Religion” in March 1931 and the statement about imagination was memorable enough that it was reprinted in the review: 3

      He frankly admits that he believes “in intuition and inspiration,” and adds: “At times I feel certain I am right without knowing the reason,” and he declares that “imagination is more important than knowledge.”

      In conclusion, evidence indicates that the quotation is accurate, and it appeared in an interview of Albert Einstein conducted by George Sylvester Viereck in 1929.

      Share
      Notes:

      1929 October 26, The Saturday Evening Post, What Life Means to Einstein: An Interview by George Sylvester Viereck, Start Page 17, Quote Page 117, Column 1, Saturday Evening Post Society, Indianapolis, Indiana. (Verified on microfilm) ↩
      2009, “Einstein on Cosmic Religion and Other Opinions and Aphorisms” by Albert Einstein, Quote Page 97, Dover Publication, Mineola, New York. (This Dover edition is an unabridged republication of “Cosmic Religion and Other Opinions and Aphorisms”, originally published in 1931 by Covici-Friede, Inc., New York) (Google Books Preview) ↩
      1931 March 8, New York Times, Opinions and Aphorisms of Albert Einstein, Quote Page 66, (Book review of “Cosmic Religion: With Other Opinions and Aphorisms” by Albert Einstein), New York. (ProQuest) ↩

      Số lượt thích

  7. Để hiểu rõ hơn các bạn có thể đọc cuốn Einstein của Nguyễn Xuân Xanh.
    Một bài nghị luận về tư tưởng như trên theo tôi chưa thực sự thấu đáo. Tuy nhiên tôi xin được cảm ơn tác giả Phan Như Huyên.

    Số lượt thích

  8. Văn minh Ki tô giáo có tầm ảnh hưởng rất mạnh ở phương tây. Ki tô giáo có những sai lầm đáng tiếc như vụ kết án Galilê, họ đã xin lỗi. Cũng nên biết rằng phần lớn nhà khoa học nổi tiếng là người ki tô giáo như Pascal, Lui Paster, Newton,… có nhiều vị giáo sĩ là nhà triết học, toán học nổi tiếng Thomas Aquinas, có vị giáo sĩ đưa ra kí hiệu vô cùng trong toán học thời nay ta đang dùng. Thành tựu khoa hoc được như ngày hôm nay cũng phải công nhận rằng họ có đóng góp không nhỏ.

    Số lượt thích

    • Tôi thích cách nhìn nhận vấn đề của ban VanThanh o.p. Lựa lấy cái tốt để thấy mà học. Nhìn thấy cái dở để tránh vấp phải lần nữa. Đó cũng là một cách học.
      Nhăm nhăm vào tìm cái dở để lôi nó ra cũng là một nghề, nghề OTK. Thật thương cho những người làm nghề OTK vì họ không được phép (hoặc mắc bệnh nghề nghiệp) để nhìn vào cái …hay 🙂

      Số lượt thích

      • 😀 . Bác nói chí lý. Nhưng nghề OTK là nghề gì hả bác?

        Số lượt thích

      • Trong sản xuất người ở khâu OTK (kiểm tra tiêu chuẩn sản phẩm) có nhiệm vụ phát hiện loại ra những sản phẩm không đạt yêu cầu. Làm việc này lâu ngày quá thành bệnh rất lạ. Hai anh em (đều vài bằng đại học VN) thuê thợ làm bia đá để gắn vào mộ bố. Ông nọ OTK ông kia, không ai chịu ai, cuối cùng một ông to mồm hơn quyết định thợ phải làm theo mẫu do ông ta viết. Lúi húi một lúc khi tờ nội dung viết xong. Ông giật mình nhăn nhó vì thấy tên mình nằm trên mẫu.

        Số lượt thích

    • Nhiều nhà khoa học nổi tiếng là người kito giáo không có nghĩa kito giáo là tốt. Cũng giống như nhiều người Tàu nổi tiếng nhưng không có nghĩa cái tư tưởng ĐẠi Hán là tốt.
      Anh đánh lộn sòng hai nội dung ấy rồi.
      Còn muốn nói một tôn giáo hay một tư tưởng có ảnh hưởng rộng hay mạnh thì phải có những bằng chứng về dấu vết của những ảnh hưởng ấy trong đời sống, trong văn hóa. Những nhà khoa học ấy giỏi, nổi tiếng liệu có phải vì họ là người kito giáo không?
      Nếu đúng thì mấy cái ví dụ của anh mới có thể là bằng chứng cho thấy kito giáo ảnh hưởng mạnh.

      Số lượt thích

      • Vì tôi đưa ra ý kiến “ảnh hưởng kitô giáo ở Âu châu rất lớn”, nên tôi muốn kết thúc ở chỗ này cho có đầu có đuôi.

        Thời cực thịnh, chính hoàng đế Constantinô đã lập kitô giáo là quốc giáo trong đế quốc La mã (năm 313). Chính ông là đầu giáo hội. Chính ông đốc thúc soạn thảo những tín điều (năm 325). Phần các giáo phụ chỉ lo kinh lễ thôi. Khi đế quốc La mã xụp đổ năm 476, thì các giáo phụ đứng lên, giáo phụ thành Roma được gọi là Pope. Ông Pope có quyền rất lớn, và dùng lại danh hiệu của hoàng đế là Pontifex. Cho đến thế kỷ 16, hầu như cả Âu châu là kitô giáo (công giáo, chính thống giáo, tin lành). Do đó, ảnh hưởng kitô giáo, hầu như có mặt trong mọi lãnh vực: âm nhạc, hội họa, giáo dục, y tế, vv. Bạn pham thang nói: nhiều nhà khoa học nổi tiếng là người kitô giáo không có nghĩa kitô giáo là tốt. Điều này là hẳn nhiên.

        Thế kỷ 15, 16 là thời cực thịnh của kitô giáo; từ đó, sinh ra những sai lầm, những lạm dụng không phải là nhỏ. Quá lớn đến nỗi sự sửa sai vẫn còn tiếp tục đến ngày nay: cải cách, canh tân, phân quyền giữa đạo và đời, vv. Hiện nay, ở Mỹ, lạm dụng tình dục trong giới giáo sĩ vẫn còn là vấn đề nhức nhối. Chưa hết. Xì căng đan kế tiếp có thể là về tiền bạc !?!

        Trở lại với Einstein. Tầm quan trọng bậc nhất trong giáo dục là gì? Theo ông, đó là khả năng tư duy và phê phán độc lập, là khả năng nhận thức điều đẹp điều tốt, là hiểu biết động lực sống trong nhân loại, là bảo tồn văn hóa.

        Chính điều cuối này mà tôi muốn có ý kiến. Văn hóa bao gồm nhiều yếu tố (elements), nhưng với tôi, quan trọng nhất là ngôn ngữ, tập tục và tâm linh (tôi muốn dùng từ tâm linh thay cho từ tôn giáo). Khi nói đến phật giáo, tôi không muốn phân biệt, bạn là phật giáo tôi là kitô giáo, bởi vì trong bạn-là-phật-giáo có cả tôi trong đó nữa. Và những gì tốt đẹp, tôi nghĩ là tốt đẹp, tôi đem chia sẻ cho những người chung quanh và dĩ nhiên cả bạn.

        PS: Trích dẫn trong bài = có thể tìm ở Wikipedia. Ở Á châu, ảnh hưởng lớn chính là tam giáo. Ta có thể nói chuyện này vào dịp khác.

        Số lượt thích

      • Bác Huyên nói chuyện hay đấy. Cho dù nói 1 câu vẫn cố gắng nói đúng là mơ ước của tôi. Cái đó là tôi đùa vui cho dai câu chuyện thôi. Chuyển nhé.
        Nguyên tắc suy nghĩ là muốn điều A thì đừng đi tìm nó mà tìm các điều kiện tạo ra nó. Khả năng tư duy, phê phán độc lập, nhận thức tốt đệp v.v.. đúng là rất đáng quý. Nhưng nó có tự đến với mỗi người hay không? nếu không thì cái gì mang lại nó? Theo tôi có nhiều điều kiện mang lại nó. Nhưng trước hết là tự do. Bởi tư duy, phê phấn độc lập tức là đã tự do rồi. Bác có bổ sung gì hay ý kiến gì thì tiếp tục.

        Số lượt thích

      • Những tâm hồn hướng thượng lúc nào cũng có người theo, cho dù Họ có khác nhau về tôn giáo, tín ngưỡng. Sách của Dalai Lama và của Thích Nhật Hạnh bán rất chạy ở Phương Tây nơi đạo Kito ngự trị! 🙂

        Số lượt thích

  9. Cảm ơn anh/chị PNH về bài viết 🙂

    Tôi xin trích cái đoạn mình thích nhất: “Sinh viên phải học để hiểu những động lực sống của nhân loại, những ảo tưởng và những khổ đau của họ để có được mối quan hệ đúng với từng cá thể đồng loại và với cộng đồng nhân loại.” 😀

    Số lượt thích

  10. Cảm ơn bạn Pham Thang. Mình không dám đánh đồng và dựa vào những nhà khoa học nổi tiếng để làm tấm khiên đâu, tuy nhiên theo mình nghĩ một người làm khoa học có lương tâm thì tốt hơn so với một người không quan tâm đến nó. Chính Albert Einstien đã từng nói “Khoa học mà thiếu đi tôn giáo sẽ trở thành khập khiễng(què quặt). Tôn giáo mà thiếu khoa học sẽ trở nên mù lòa.”

    Số lượt thích

    • Cái comment này của bạn ngoài lời cảm ơn lịch sự ra, nội dung của nó không hề gắn với coment trên:
      nhà khoa học có lương tâm không dính gì với nhà khoa học là người kito, hay ảnh hưởng của kito cả.
      khoa học mà thiếu tôn giáo sẽ què quặt cũng không dính tới câu chuyện phía trên.
      Nếu bạn muốn bàn sang chuyện khác thì được thôi.
      😉

      Số lượt thích

  11. Bạn Pham Thăng nói ” nhiều nhà khoa học nổi tiếng là người kitô giáo không có nghĩa kitô giáo là tốt.” Theo tôi đúng hơn ta nên nói là ” Đạo Ki tô giáo bản chất là tốt nhưng người theo đạo hay (nhưng nhà khoa học nổi tiếng chưa chắc đã là tốt). Nếu một người thực sự sống đắc đạo thì chắc chắn lương tâm của họ sẽ luôn hướng thượng. Nói như vậy không có nghĩa là những người không theo một đạo nào đó là không có lương tâm. Phàm là con người sinh ra thì đều được phú bẩm luật tự nhiên, chỉ cần có môi trường làm cho cái tâm đó được phát triển thôi.

    Số lượt thích

  12. Bác Phan Như Huyên nói hoàng đế constantinô đứng đầu giáo hội Kito, tôi nghĩ điều này không đúng.

    Số lượt thích

    • Khi mới đem kitô giáo vào đế quốc mình, hoàng đế là head of the church (đúng vậy!), các giáo phụ (patriarchs và bishops) chỉ làm các nghi thức tôn giáo. Điều này cũng đúng với chính thống giáo trong đế quốc Byzantine, sau khi La mã xụp đổ. Rồi, khi đế quốc Byzantine xụp, Constantinople (1453) bị một vị hoàng đế Hồi giáo cai trị, đổi lại thành Istanbul, thì bấy giờ, chính thống giáo chỉ còn được coi sóc bởi giáo phụ mà thôi.

      Cái dấu vết hoàng đế là head of the church, ngày nay, vẫn còn tồn tại bên Anh. Tức là, nữ hoàng là người đứng đầu giáo hội Anh giáo.

      Hoàng đế đứng đầu giáo hội, điều này không lạ, bởi vì trước đó, hoàng đế được xem có quyền ngang hàng với thần thánh. Dưới quyền, có các trinh nữ chăm sóc các đền thờ, có các giáo sĩ (priests) để cố vấn, mỗi khi trong nước có đại họa, chính hoàng đế phải đứng ra cầu khẩn các thần, nhất là thần Apollo là thần tiến bộ và bình an, để cho tai qua nạn khỏi.

      Các chi tiết này, tôi lấy từ hai môn học ở Cali hiện nay: US History và Modern World History dạy ở TH, và từ Wikipedia. Môn sử luôn là những câu chuyện rất hay vậy !

      Số lượt thích

  13. Mong bạn phạm Thăng dùng từ chính xác hơn ” kilo” thì nặng kí quá. Cảm ơn bạn.

    Số lượt thích

  14. Tôi xem trong các triều đại, lãnh đạo Ki tô giáo không có tên của contanstinople, có thể hoàng đế có quyền hành, và tiếng nói trong giáo hội Ki tô giáo, nhưng không phải là người đứng đầu. Cảm ơn bác Phan Như Huyên.

    Số lượt thích

    • Đạo chỉ có một, tôn giáo thì nhiều. Mỗi người, quan niệm và niềm tin khác nhau. Dù ta cùng tôn giáo, cùng đảng phái, nhưng lại nhìn từ những khía cạnh khác nhau – như năm anh mù xem voi. Vì thế, nói chuyện về chính trị hay tôn giáo, thường khó mà kết thúc vui vẻ… cho đến khi không còn phân biệt.

      Xem ra, giáo dục phải là quan trọng hơn cho thế giới ngày nay !

      Số lượt thích

  15. Tôi tìm hiểu về hoàng đế contantinus, lúc đầu hoàng đế có tên như vậy sau đổi thành contanstinople. Hoàng đế có hai người con là contantinus I và contantatinus II. Bác Phan Như Huyên nói đúng một phần, hoàng đế contantinus là người có ảnh hưởng rất mạnh, đưa Ki tô giáo lan rộng khắp châu âu, thời bấy giờ đôi khi thế quyền lấn át cả thần quyền, nhưng một điều là hoàng đế không phải là người đứng đầu ki tô giáo, mà cũng có một vị pople ngay thời đó.
    Chúc bác luôn an mạnh và đưa được nhiều kiến thức và kinh nghiệm học được ở người đưa về cho giáo dục nước nhà.

    Số lượt thích

  16. Lời khuyên được cho là của Đức Đạt Lai Lạt Ma đối với các nhà giáo. Dù đúng là lời của ông hay không, nhưng nó đúng và dễ nhớ hơn những trương trình khung. Vì không phải ai đọc những văn bản đó cũng hiểu được.

    “Tôi tin rằng tình trạng tiến bộ hay suy đồi của nhân loại một phần lớn được đặt trên vai những người có bổn phận giáo dục và các nhà giáo, và chính họ phải gánh vác một trách nhiệm thật nặng nề.
    Nếu là một nhà giáo thì ta hãy nên cố gắng nhiều hơn, không phải vì trọng trách của mình chỉ đơn giản là truyền đạt sự hiểu biết, mà hãy đánh thức trong tâm hồn trẻ nhỏ những phẩm tính căn bản của con người, chẳng hạn sự tốt bụng, lòng từ bi, khả năng tha thứ hay sự hòa thuận. Không nên đề cập đến các vấn đề ấy qua các chủ đề dành riêng cho luân lý cổ truyền hay tôn giáo. Hãy đơn giản chỉ cho chúng thấy rằng những phẩm tính trên đây là có thể mang đến hạnh phúc và góp phần vào sự tồn vong của thế giới này.
    Hãy tập cho chúng biết trao đổi, giải quyết những tranh chấp mà không cần đến bạo lực ; phải biết quan tâm xem người khác nghĩ gì khi có sự bất đồng. Giảng dạy cho chúng biết nhìn mọi vật với một tầm nhìn rộng lớn ; không nên chỉ biết nhìn vào tập thể của riêng chúng, quê hương của chúng, sắc tộc của chúng, mà phải ý thức rằng tất cả mọi con người đều có quyền hạn ngang nhau và những nhu cầu như nhau. Hãy khơi động trách nhiệm toàn cầu trong lòng chúng, hãy giúp chúng nhận thấy chẳng có gì là vô tội vạ cả, mà tất cả đều ảnh hưởng đến phần còn lại của thế giới này.
    Không phải chỉ giảng dạy bằng lời nói là đủ, hãy tự đem mình ra làm một tấm gương (1). Những trẻ nhỏ sẽ ghi nhớ được nhiều hơn về những gì chúng được dạy bảo.
    Nói tóm tắt là hãy tự mình tỏ ra là người biết trách nhiệm về tất cả mọi khía cạnh liên quan đến tương lai của đám học trò mà mình có trách nhiệm dạy dỗ.”

    Số lượt thích

  17. Tôi xin đưa ra một ý kiến của riêng mình về chủ đề “Điều Quan Trọng Nhất của giáo dục”:

    Cả nhân loại nói chung và ngành giáo dục nói riêng đều có một nhiệm vụ cao cả và thiêng liêng là xây dựng những thế hệ con người mới (con cháu mới) Hanh Phúc hơn.

    Muốn được hạnh phúc phải có Tự Do.

    Muốn có Tự Do phải có được các thành tố:
    – Có tri thức và lối sống Đạo Đức, không làm khổ mình, làm khổ người, làm khổ vạn vật (sống không độc ác, ích kỉ; sống chan hòa tình thân ái, yêu thương-chuộng hòa bình; sống xanh-tiết kiệm-gìn giữ môi trường; sống có phong cách, cử chỉ của con người, vượt lên thú vật…có hiểu biết về Khổ, về nguyên nhân của Khổ và con đường đoạn diệt Khổ đau)
    – Có tri thức về bản chất và quy luật vận động của các sự vật hiện tượng (khoa học xã hội và tự nhiên)
    – Có tri thức về một lĩnh vực, ngành nghề nào đó
    – Có thú vui đọc sách./.

    Số lượt thích

  18. Ý nghĩ của bạn cũng vui vui !

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Nhập địa chỉ email để nhận thông báo có bài mới từ Học Thế Nào.

%d bloggers like this: